Барселоначууд шилдэг нь

Барселоначууд шилдэгүүдийг түүлээ.

Испаний хөлбөмбөгийн шилдэгүүдийг шалгаруулах ёслолын ажиллагаа өнгөрсөн шөнө Мадридад явагдлаа. Өнгөрсөн улиралд гайхалтай тоглон Испаний багуудаас анхлан требль хийсэн Каталоны Барселона клуб энэ ёслолын ажиллагаан дээр ”доминант” байсан байна. Реал Мадридийн Икер Касильясыг эс тооцвол бүх байрлал дээр Барсагийн тоглогчид шилдэгийн шагналыг бөөнджээ. Депортивогийн ахмад хагас хамгаалагч Хуан Валерон цэвэр тоглолтын шагнал, харин дээд лигт шинээр дэвшин гарч ирсэн Тенерифе клуб Сегунда лигийн бүх шагналуудыг ”хамсан” байна.

Read More

Томуугийн цартахлын А хүрээний (H1N1) вирусын халдварын талаарх товч мэдээлэл

2009 оны 10 дугаар сарын 27-ны байдлаар

10 дугаар сарын 27-ны өдрийн 10 цагийн байдлаар томуугийн цартахлын А хүрээний (H1N1) вирусын халдварын лабораториор онош нь батлагдсан тохиолдол 392 болж өмнөх өдрөөс 15 тохиолдлоор нэмэгджээ.

Эдгээр нэмэгдсэн тохиолдол нь Улаанбаатар хотод бүртгэгдсэн бөгөөд нийт 340 тохиолдол болсон байна.

Хөдөө орон нутагт Дархан-Уул 13, Сэлэнгэ 10, Төв 9, Өвөрхангай 6, Дорноговь 5, Хэнтий, Говьсүмбэр аймагт тус бүр 3, Дорнод 2, Өмнөговь 1 нийт 52 тохиолдол бүртгэгдсэн нь өмнөх өдрийн түвшинд байна.

Халдварт өвчин судлалын үндэсний төвд одоогоор 83 хүн эмчлэгдэж байгаагийн 33 нь онош батлагдсан, 50 нь шинжилгээний хариу хүлээж байна.

Мөн өдрийн 8 цагийн байдлаарх Нийслэлийн Эрүүл мэндийн газрын мэдээгээр Улаанбаатар хотын хэмжээнд амбулаторийн 16127 үзлэг хийгдсэний 7578 буюу 47 хувь нь томуу, томуу төст өвчний үзлэг байна.

Лабораторийн шинжилгээгээр томуугийн цартахлын хүрээний (H1N1) вирусийн халдвартай болох нь тогтоогдсон нас баралтын 4 тохиолдол бүртгэгдлээ.

Read More

Цай үүссэн түүхээс...

Цай үүссэн түүхээс

Хүн төрөлхтөн цайг 600 мянган жилийн тэртээгээс мэддэг болсон бөгөөд ном сударт хамгийн анх МЭӨ 2700 оны үед тэмдэглэгджээ. Анх Хятадууд цайны ургамлыг олж эмчилгээний журмаар (амьдралын гал) гэж нэрлэн хэрэглэж эхэлсэн. 6 зууны үеэс Хятадын хаад ноёд дээдсийн хүрээнд тансаг хэрэглээнд зориулан ашиглаж байсан. Үүнээс хойш гурван зууны дараагаар Хятадын хүн амын дунд дэлгэрч хүмүүсийн үндсэн ундааны хэрэглээнд орж иржээ. Цайны ургамлыг Хятадад 2500 жилийн тэртээгээс тариалан ашиглаж эхэлсэн. 9 зууны үеэс Японд хэрэглэж эхэлсэн бөгөөд бүр сүүлд 18 зууны үед Японы эзэн хааны эмч цайны ургамлын цус шингэлэх, элэг дэлүүг цэвэрлэх, ядаргаа сульдааг багасгах нөлөөг олж ирүүлсэн байна. Харин Европод 1517 онд Протугалчууд цайны ургамлыг авчирсан. Голландын худалдаачид Хятадаас цайны ургамлын бутыг нууцаар авчирч Индонезод тариалан 1610 оноос Голландад оруулж 1664 оноос Англид нэвтрүүлсэн байна.

Англичууд цайг халуун дотноор хүлээн авч цай уух, цайны ёслолыг анх бий болгож цайг өргөн хүрээтэй хэрэглэх болсон. Оросод 1638 онд Оросын элчин Василий Старков, Монголоос (Алтайн Улсын Хааны бэлгийг 64 кг цай) авчирснаас хойш Оросын хаад, ноёдуудын дунд өргөн хэрэглээ болж цаашид дэлгэрсэн. 1814 оноос Никитины батоникийн цэцэрлэгт хүрээлэнд эхлэн тариалан ашиглах болжээ. Ингээд цай нь 18-р зуунаас Европын орнуудад ихэд дэлгэрэн кофетэй өрсөлдөхүйц ундаа болж Франц, Испани, Герман зэрэг орнуудын хүмүүсийн дунд дуртай ундааны хэрэглээ болж эхэлсэн. Тухайн үед цайны ургамлын түүхий эдээс болж АНУ (кофег хэрэглэдэг) Англи (цайг хэрэглэдэг) хоёр орон өрсөлдөж кофе цай хоёрыг өнөө хүртэл өрсөлдүүлэн хэрэглэж байна. Монгол оронд эхлээд Алтан хааны үед Хятадаас дамжуулан авч хэрэглэж байсан боловч сүүлдээ Оросоос цай авч өргөн хэрэглэдэг болжээ. Жишээ нь : Дэлхийн 2 дайны үед Оросоос цай орж ирэхээ больсон учраас нутгийн зэрэг ургамлаар цай хийж бэлтгэх ажлыг өргөн хүрээтэй явуулж байсан бөгөөд 165 тн ургамлын ногоон цай (Хөвөн оройт, Мягсансанжаа) бэлтгэн хэрэглэж байсан мэдээ байдаг. Одоо манай улс өргөн хэрэглээний цайг Хятад, Энэтхэг, Цейлон, Орос зэрэг дэлхийн олон орнуудаас авч хэрэглэхээс гадна өөрийн орны ургамлын баялагаас (Их тайга, Энхжин, Мөнхжин гэх мэт) олон төрлийн цайг бэлтгэн хүнсний болон эмчилгээний чиглэлээр өргөн хэрэглэх боллоо. Дэлхийд цайны ургамлыг тариалан ашигладаг 4 том улс байна. Эдгээр улсууд нийтдээ 1.5 сая га талбайд цайны ургамлыг тариалж жилдээ 2 сая орчим тн хуурай цай үйлдвэрлэн гаргадаг. Жишээ нь : Энэтхэг 500 мянган тн, Шриланк 210 мянган тн, Хятад 200 мянган тн, Орос 100 гаад мянган тн цай тус тус үйлдвэрлэн гаргаж байна. Цайны ургамалд танина 12%, уураг 16%, сахар 1.5%, кофейн 4%, теофлеин, теобромид зэрэг алкалоидууд байхаас гадна витамин Р, РР болон эфирийн тос зэрэг биологийн идэвхт бодис зонхилон агуулагддаг. Эдгээр биологийн идэвхт бодисын биологийн шинж чанар нь хүний биеийн алжаал япаргааг тайлах, зүрх, тархины судсыг тэлэх, оюуны болон биеийн хөдөлмөрийн чадварыг дээшлүүлэх цайны үйлдлийг хадгалж байдаг. Жинхэнэ цайны ургамлуудаас гадна эмийн шинж чанар нь бүхий зарим ургамлуудыг дээр үеэс эхлэн Европ, Дорно дахины ардын эмнэлэгт цай байдлаар чанаж ундаанд хэрэглэж иржээ. Тусгай боловсруулалт хийгээгүй ургамлын хатаасан навчийг “ногоон цай ” гэж нэрлэн хэрэглэдэг. Манай оронд Хөвөн оройтыг (уулын цай, шонхор цай, өндөр улаан цай), нохонй хошууны навчийг (ногоон цай) гэж нэрлэн өдгөөг хүртэл уламжлан хэрэглэсээр байна. Түүнчилэн хус, гүйлс, монос, тавилгана, даль зэрэг мод бутны навчийг гүлзээлгэнэ, бадаан, инж, буурлын навч, цээнэ, туйпланцар, сөд өвсний үндэс шимтэглэйн навч цэцгийг цайнд өргөн хэрэглэж байжээ. Энэ мэтчилэн ургамлаар цай хийж ундаанд хэрэглэж байсан уламжлал олон улс үндэстэнд түгээмэл тохиолддог.

Ургамлаас бэлдсэн цайны тухай

Урагмлаас бэлдсэн цай гэдэг нь аятайхан үнэр, амттай, цайны төрөлд байдаг шүлтлэг урвалттай өвс, навч, цэцэг, үндэс эсвэл тэдгээрийн холимогоос бэлдсэн халуун ханд юм. Ургамлаас бэлдсэн цай нь өөрийн өвөрмөц шинж чанартай байдаг. Тухайлбал ходоод шархтай өвчтөнд өвдөлтийн үед нь жинхэнэ цай хэрэглэхэд цочроон өвдөлтийг улам ихэсгэдэг бол Нарийн навчит хөвөн оройт, Нугын шимтэглэйн (мягмансанжаа) навч, цэцгээр ижил хэмжээтэй (1:1) цайны зэхмэл хийж чанаж уухад толгой өвдөх, нойр муудахад сайнаар нөлөөлж алаал, ядаргааг амархан тайлж ажиллах чадварыг нэмэгдүүлдэг байна. Эдгээр ургамлыг манай ард түмэн дээр үеэс цай орлуулан хэрэглэж ирсэн уламжлалтайгаас гадна уг ургамлуудын цэцэг, навч нь витамин С, танин, катехины төрлийн бодисууд бага хэмжээний алколоид, микро элементүүд, сахар, пектин зэрэг биологийн идэвхт бодисууд агуулдагаараа хүний биеийн алжаал ядаргааг тайлах, хоолны шингэцийг сайжруулах үйлдэлтэй гэж үздэг байна. Ургамлын гаралтай эмчилгээ, урьдчилан сэргийлэлтийн цайг өдөр тутам эсвэл удаан тогтмол хэрэглэж болохгүй бөгөөд тодорхой хугацаанд эмчийн хяналтын дор тогтоосон тун хэмжээгээр хэрэглэх нь зохимжтой юм. Сүүлийн үед Европын болон Азийн олон орнууд янз бүрийн үйлчилгээтэй эрүүлжүүлэх эмчилгээ, урьдчилан сэргийлэлтийн шинж чанартай цайг хийж өргөн ашиглаж байна. Манай ард түмэн хүнсний болон эмчилгээний зориулалтаар уламжлан хэрэглэж ирсэн тодорхой шинж чанар бүхий олон ургамлуудаас цай бэлтгэж ундаанд хэрэглэж байсан бөгөөд Ардын эмнэлгийн хүрээлэнгээс Батрашийн навчаар хийсэн хоолны шингэц, ходоод гэдэсний үйл ажиллааг сайжруулах, тайвшруулах, хөлөргөх үйлчилгээтэй “Анхилуун цай”, Адамсын Тэрэлжийн (цагаан даль) цэцгээр хийсэн биеийн тамир тэнхээ сайжруулах, төв мэдрэлийн тогтолцооны үйл ажиллагааг сэргээх үйлчилгээ бүхий “Далийн цай” зэрэг эрүүлжүүлэх чанартай цайг өргөн хэрэглэж ирлээ.

Цайны ханд бэлтгэх арга, ажиллагаа

Жижиглэсэн ургамлыг шил буюу шаазан саванд, эсвэл данх, халуун саванд хийж дээрээс нь шаардагдах хэмжээгээр буцлам халуун ус хийнэ. Хуурай ургамалд шингэхийг тооцоолж усыг 10-15% илүү хэмжээгээр авна. Дараа нь хандлах савырг сайн таглаад буцалж байгаа устай саванд хийж 15-20 минут байлгана. Хугацаа дуусмагц хандыг гаргаж 45 минут хөргөсний дараа 4-5 давхар самбай буюу өөр төрлийн шүүх даавуу ашиглан шүүж, дахин хөвөнгөөр шүүнэ. Шүүсний дараа хэрэглэсэн самбай, хөвөнгөө базаж, ханд хэмжээндээ хүрэхгүй бол усаар хөвөн самбайг норгож шахаад хандаа хэмжээнд нь хүргэнэ. Бэлтгэсэн ханд нь дулаан газар хадгалахад гашлах, хөгцрөх, ялзрах зэргээр амархан мууддаг тул хандыг зөвхөн 1-2 өдөрт багтаан хэрэглэх хэмжээгээр бэлтгэж гэрэлгүй, сэрүүн газар хадгалж хэрэглэнэ. Цайны энгийн хандыг цайны ба хоолны халбагаар эсвэл бусад хэмжүүртэй саваар хэмжиж хэрэглэнэ.

Read More

Гана Дэлхийн аврага боллоо.

Гана аваргаллаа.

Хөлбөмбөгийн залуучуудын ДАШТ Египетэд болж өнгөрлөө. Энэхүү тэмцээнд хамгийн ширүүхэн багуудын тоонд орон үзэгчдийг алмайруулж байсан Ганын шигшээ багийнхан домогт Бразилын залуучуудын шигшээ багийг торгуулын цохилтоор буулган авчээ.

Read More

Хөдөлмөрийн баатрууд маань юу болов...

Монгол Улс нэг хэсэг баатруудаар амьсгалсан гэхэд болно. Спортын залуухан баатрууд маань хөрөнгө мөнгийг ч ёстой хүүлэх шиг болсон гэхэд хилсдэхгүй.

Read More

Чөлөөтийнхөн 1 мөнгө, 1 хүрэл медальтай

Монголчууд 1 мөнгө, 1 хүрэл медальтай.

Данийн Хернинг хотноо болсон Чөлөөт бөхийн ДАШТ-нд манай баг тамирчид урам муутайхан барилдааныг үргэлжлүүлж ирсэн билээ. Шийдвэрлэх барилдаануудад муу барилдсанаас учраа бүртээ дийлдэн шагналт байрнаас хүртэл мултарч байсан ч Өнөрбатын 10-р байранд орсон амжилтаар буцах нь гэсэн итгэлийг төрүүлээд байсан билээ. Гэвч Монголын эмэгтэй баг тамирчидаас 67 кг-ийн жинд Бадрахын Одончимэг, 72 кг-ийн жингийн Очирбатын Бурмаа нар хүч үзэж мөнгө, хүрэл медаль авч Эх орон Элгэн саднаа баярлуулж энэ жилийн Дэлхийн аваргын тэмцээнүүдэд Монголчууд хэрхэн бэлтгэлтэй байгаа харууллаа.

Read More

Алдарт уяач Эрдэнэчулууны Хос шаргын тухай дуу

Хос шарга дууг та бүхэндээ хүргэж байна.

Үг Д.Агваан Ая Н.Баасандорж

Хос шарга

Дуучин Д.Баасандорж

Энгүй хурдан хос шаргаа

Энэ наамдын түрүү шаргаа

Эрдэнэчулууны унаган шаргаа

Эрсдэж хальсан хайран шаргаа

Алдар толгойг тойрсон шарга

Амгай тэнийтэл хадуурсан шарга

Ахин төрсөн дүү шарга

Ахын захиасыг даасан шаргаа

Торгон жолоогоо өргүүлсэн

Тогоруу халтрын төл шаргаа

Төрийн наадмын түрүү шарга

Тод манлайн хайртай шарга

Уясан эзний найдвар шарга

Унасан хүүхдийн урам шаргаа

Уурга хэрэггүй баригдах шарга

Улсын наадмын түрүү шаргаа

Торгон жолоогоо өргүүлсэн

Тогоруу халтрын төл шаргаа

Төрийн наадмын түрүү шарга

Түмэн олны хайртай шарга

Цагаан гүүний шарга унага

Цамцаа дэрвүүлсэн хүүгийн шарга

Цайвар дэлтэй тод шарга

Цагийг эзэлсэн хурдан шаргаа

Торгон жолоо өргүүлсэн

Тогоруу халтрын төл шаргаа

Төрийн наадмын түрүү шарга

Тод манлайн хайртай шарга

Торгон жолоо өргүүлсэн

Тогоруу халтрын төл шаргаа

Төрийн наадмын түрүү шарга

Тод манлайн хайртай шарга

Түмэн олны хайртай шарга

Дууг татах бол : http://share.gogo.mn/VzCCufzCn7781253897454/Hos%20sharga.mp3

Read More

Челси Пример Лигийг тэргүүлсээр л...

Челси Английн лигийг тэргүүлж байна.

Английн аврага шалгаруулах Пример лигийн тоглолтууд маш сонирхолтой өрнөж байна. Хүчирхэг багуудын хороонд ширүүн тулаан өрнөсөөр л байна.Дараагийн тоглолт 09.26нд болох бөгөөд шилдэг тоглогчоо Риал өгсөн МЮ-ын хувьд одоогоор нэг хожигдол хүлээгээд байгаа билээ. Ингээд хамтдаа Английн Пример Лигээр амьсгалцгаая.

Read More

Аки башё үргэлжилсээр...

11 дэх өдрийн онцлох барилдаан Асашёорюү - Харумафүжи

Аки башёгийн 10 дах өдөр үргэлжилж өнөөдөр 11 дэх өдрийн барилдаан болох гэж байна. Өнөөдрийн байдлаар Их аврага Асашёорюү 10-0 гэсэн амжилттайгаар тэргүүлж байгаа бол Хакухо 9-1, Котоүшү 8-2, Котомицүки 8-2, Баруто 8-2, Хокуторики 8-2 гэсэн амжилттай түүний араас нэхэж явна.

Өдрийн онцлог барилдаан бол яах аргагүй Асашёорюү - Харумафүжи нарын хооронд болно. Мөн тэргүүлэгчдийн араас нэхэж буй Котоүшү - Баруто хоёрын хооронд болж хэн тэргүүлэгчдийн байраа хадгалж үлдэхээ шийднэ дээ.

Бусад Монгол сумочдын хувьд :

Харумафүжи 7-3
Какүрюү 7-3
Токтэнкү 5-5
Мооконами 4-6
Күктэнхо 2-8
Асасэкирюү 2-8
Шотэнро 1-9 гэсэн амжилттайгаар дээд зиндааны сумочид явж байгаа бол Жүрюо зиндааны сумочдын хувьд :

Тамаваши 8-2
Хакуба 5-5
Коорюү 4-6
Tokusegawa 3-7
Hoshikaze 3-7 гэсэн амжилттай явж байна.

Read More

Хөлбөмбөгийн мэдээ

Саумэйл Это`O Барсаленоос мөнгө нэхэж байна.

Read More

Аваргуудын лиг эхэллээ

2009-2010 оны Аваргуудын лигийн тоглолт өчигдөр орой эхэллээ. Эхний тоглолтууд их ширүүхэн өрсөлдөөн дунд сайхан явагдаж өнгөрлөө.

A хэсгийн эхний тоглолтууд :

1.Ювэнтус /Итали/: Бордо/Франц/ 1 : 1

Гоол : Яквинта /1:0/ - Плашил /1:1/

Ювентус: Буффон, Касерес, Легротталье, Каннаваро (Зебина, 66), Гроссо, Фелпио Мелу, Маркизио, Тиагу /Поульсен, 81/, Жовинко (Каморанези, 73), Яквинта, Амаури.

Бордо: Каррассо /Раме, 55/, Шальме, Планюс, Сиани, Тремулина, Фернандо Менегаццо, Диарра, Плашил /Гуффран, 77/, Гуркюфф, Вендель, Шамах.

Шар хуудас: Сиани, 65. Жовинко, 68.

Шүүгч: Эвребе /Норвеги/.

2.Маккаби Х /Израиль/ – Байерн /Герман/ – 0:3 /0:0/

Гоол: ван Бюйтен/0:1/, Мюллер /0:2/, Мюллер/0:3/

В хэсгийн эхний тоглолт

1.Вольфсбург /Герман/ – ЦСКА /Орос/ – 3:1 /2:0/

Гоол: Графите /1:0/, Графите/торгуулийн цохилт 2:0/, Дзагоев/2:1/, Графите/3:1/

2.Бешикташ /Турк/ – Манчестер Юнайтед /Англи/ – 0:1 /0:1/

Гоол: Скоулз

Бешикташ: Хакан Арыкан, Ибрахим Каш, Феррари, Сивок, Эрнст, Сердар Озкан /Юсуф Шимшек, 59/, Ибрахим Юзюльмез, Экрем Даг, Родригу Табата /Тельо, 69/, Голошко /Нихат Кахведжи, 84/, Нобре.

Манчестер Юнайтед: Фостер, Эвра, Видич, Невилл, Эванс, Андерсон, Валенсия /Пак, 83/, Кэррик /Бербатов, 63/, Нани, Скоулз, Руни (Оуэн, 64).

Шар хуудас: Сивок, 6. Нобре, 53. Видич, 90.

Шүүгч: Риццоли /Итали/

С хэсгийн эхний тоглолт

1.Цюрих /Швейцар/ – Реал /Испани/ – 2:5 /0:3/

Гоол: Криштиану Роналду/0:1/, Рауль /0:2/, Игуаин /0:3/, Маргайрас /торгуулийн цохилт 1:3/, Ажерт /2:3/, Криштиану Роналду /2:4/, Гути /2:5/.

2.Марсель /Франц/ – Милан /Итали/ – 1:2 /0:1/

Гоол: Инзаги /0:1/, Хайнце /1:1/, Инзаги /1:2/.

Д хэсгийн эхний тоглолт

1.Челси /Англи/ – Порту /Португал/ – 1:0 /0:0/

Гоол: Анелька 48.

Челси: Чех, Иванович, Коул, Рикарду Карвалью, Терри, Эссьен, Лэмпард, Баллак, Малуда, Калу /Беллетти, 77/, Анелька.

Порту: Элтон, Бруну Алвеш, Фусиле, Роланду, Перейра, Раул Мейрелеш, Гуарин, Кристиан Родригес /Варела, 64/, Мариано Гонсалес /Фалькао Гарсиа 54/, Фернанду, Халк.

Шар хуудас: Эссьен 15, Малуда 18, Фернанду 78.

Улаан хуудас: Фернанду 90+1.

Шүүгч: Плауц (Австрия).

2.Атлетико /Испани/ – АПОЭЛ /Кипр/ – 0:0

Атлетико: Серхио Асенхо, Уйфалуши, Альваро Домингес, Переа /Синама-Понголь 67/, Пабло, Хурадо, Паулу Ассунсау, Клебер Сантана /Макси Родригес 51/, Агуэро, Форлан, Симау.

АПОЭЛ: Хиотис, Паулу Жорже /Грнчаров 45/, Контис, Мораиш, Пурсаитидис, Хараламбидис /Сациас 67/, Косовски, Пинту, Хаджи, Хрисостомос, Жевлаков /Паулиста 81/.

Шар хуудас: Контис 24, Сациас 8, Паулу Ассунсау 90.

Шүүгч: Томсон /Шотланд/.

Read More

А.Аверсон дөрөв дэх багтаа ирлээ.

НБА-ийн супер оддын нэг А.Аверсон Мемфис Гризлис багт ирлээ.

НБА-д 13 жилийг үдэж байгаа Филадальфи 76 багийн лидэр тоглогчдын нэг байсан Аллен Аверсон НБА-д орсон цагаасаа хойш дөрөв дэх багтаа ирлээ. Түүний хувьд 76 багт 1996 онд орж 10 жилийн хүчин зүтгэснийхээ дараа 2006 онд Дэнверт Наггетс багт шилжин ирж тэнд хоёр улирлыг үдсэн билээ. Энэ хугацаанд Кармилогийн хамт багийн лидерийн үүргийг сайн гүйцэтгэж байсан ч 2008 онд Детройтод солилцоогоор очсон юм. Энэ хугацаанд багийхантайгаа ойлголцож тоглож чадаагүйн улмаас сүүлдээ гараанд гарахаа больж багаа орхих бодолтой байгаагаа хэлсэн нь одоо эцэс болж Мемфис Гризлис багтай Албан ёсны гэрээ байгууллаа.

Түүний шинэ багтаа хэрхэн хурдан идээшихийг л харах л үлдлээ.Амжилт Аверсон

Read More